arrow_drop_up arrow_drop_down

Corona in 100 vragen (en antwoorden)

Wat is COVID-19?

COVID-19 is een virus. Net als bijvoorbeeld het griepvirus.

Hoe verspreidt corona zich?

Het virus dat COVID-19 veroorzaakt wordt voornamelijk verspreid via: 

  1.  Vochtdruppeltjes, die vrijkomen als een besmette persoon hoest, niest of uitademt. De druppels zijn te zwaar om in de lucht te blijven hangen en dalen snel neer op de grond of andere oppervlakken.
  2. Een zogenaamde aerosol, dit zijn hele kleine druppeltjes die in de lucht blijven hangen. 
  3. Direct contact. 

Heb ik corona?

Je zou mogelijk corona kunnen hebben bij het ervaren van de volgende (lichte) klachten:

 

  1. Koorts (liefst gemeten) 
  2. Hoesten zonder slijm of met slijm, 
  3. Moeheid 
  4. Moeilijk of snel ademhalen.

Belangrijk: Ook zonder klachten is het mogelijk dat je besmet bent met het virus.

Heb ik corona gehad?

Om te zien of je corona gehad hebt, kunnen er antistoffen gezien worden in het bloed. Deze kunnen bepaald worden door middel van een zogenaamde antistoffentest. Dit gebeurt door middel van bloedafname. Wij bieden deze test aan: https://coronakeuring.nl/corona-test/

Ben ik immuun tegen corona?

Als je besmet wordt met het coronavirus is het mogelijk dat je antistoffen gaat aanmaken. Deze antistoffen beschermen je tegen volgende infecties van het virus. Dit gebeurt in veel gevallen maar dat is helaas niet altijd zo. Hiervoor zou het verstandig zijn je antistoffen te laten bepalen.  https://coronakeuring.nl/corona-test/

Hoe voorkom ik corona besmetting?

De officiële richtlijnen van het RIVM:

  • Was regelmatig je handen. Gebruik zeep en water of een alcoholhoudende handgel.
  • Houd een veilige afstand van 1.5 meter
  • Raak je ogen, neus en mond niet aan.
  • Bedek je neus en mond met een papieren zakdoekje of met de binnenkant van je elleboog als je hoest of niest.
  • Blijf thuis als je je ziek voelt.

Kan je corona krijgen via eten?

Er is geen bewijs dat voedsel een bron is van het coronavirus. Virussen hebben een mens of dier nodig om leven te blijven en te groeien. Wel is het belangrijk om hygiënisch om te gaan met voedsel zodat je voorkomt dat het virus op je eten of op de verpakking ervan terecht komt. 

          

  • Was je handen voor en na het boodschappen doen en koken
  • Was groente en fruit grondig
  • Nies en hoest niet boven eten
  • Deel geen eten en drink niet uit hetzelfde glas
  • Werk met schone materialen 


Mag ik naar de huisarts voor corona? 

De richtlijnen van het RIVM adviseren: 


Bij lichte symptomen zoals hoesten, koorts, ga je niet naar de huisarts. Blijf dan thuis totdat de symptonen verdwijnen en je 24 uur lang geen symptomen ervaart. 

 

Ben je ouder dan 70, heb je een chronische ziekte of een lagere weerstand, neem dan direct telefonisch contact op met de huisarts bij lichte symptomen. 

 

Neem contact op met de huisarts indien: 

  1. Je jezelf zieker begint te voelen
  2. Je steeds sneller of moeilijker ademt
  3. Je steeds meer in de war raakt of suffer wordt
  4. Je meer dan 3 dagen koorts hebt
  5. Koorts steeds hoger wordt
  6. Je koorts hebt hoger dan 39 graden

Wat zijn de risicogroepen voor corona?

  • Mensen van 70 jaar en ouder
  • Volwassenen (ouder dan 18 jaar) met een of meer onderliggende aandoeningen:
    • Mensen met chronische luchtweg- of longproblemen die daar van zoveel last hebben dat ze onder behandeling van een longarts zijn.
    • Chronische hartpatiënten, die daar zoveel last van hebben dat ze onder behandeling zijn van een cardioloog.
    • Mensen met suikerziekte die slecht ingesteld zijn en/of complicaties hebben. 
    • Mensen met een nierziekte die moeten dialyseren, of wachten op een nier transplantatie. 
    • Mensen met een verminderde weerstand tegen infectie doordat zij medicijnen gebruiken voor een auto-immuunziekte en mensen die een orgaan- of stamceltransplantatie hebben ondergaan. Mensen die geen milt hebben, of een milt die niet functioneert en mensen die een bloedziekte hebben.
    • Mensen met een verminderde weerstand doordat ze weerstand verlagende medicijnen nemen.
    • Kankerpatiënten tijdens of binnen 3 maanden na chemotherapie en/of bestraling.
    • Mensen met ernstige afweerstoornissen waarvoor zij behandeling nodig hebben door een arts. 
    • Mensen met een hivinfectie die (nog) niet onder behandeling zijn van een arts of met een hivinfectie met een CD4 cluster of differentiation 4  getal onder <200/mm2. 
    • Mensen met een ernstige leverziekte. 
    • Mensen met ernstig overgewicht (BMI Body Mass Index  > 40).

Moet ik naar de dokter als ik hoest?

Nee, bij hoest wordt aangeraden om thuis te blijven totdat je 24 uur lang geen symptomen meer waarneemt. Als je ouder dan 70 bent, of een chronische ziekte hebt bel dan direct met de huisarts, of de huisartsenpost.

Wat is het verschil tussen corona en normale griep? Is corona erger dan griep? 

Coronavirussen kunnen veel besmettelijker zijn dan griepvirussen. Ook kunnen ze meer slachtoffers veroorzaken.  

Wat is het verschil tussen corona en verkoudheid?

Corona en verkoudheid worden veroorzaakt door andere virussen. Maar meestal leidt het coronavirus tot symptomen van lichte verkoudheid, of zelfs helemaal geen symptomen. Maar in enkele gevallen kunnen coronavirussen tot zeer ernstige ziekte leiden. 

Wat is de incubatietijd voor corona?

De RIVM hanteert een incubatietijd van 2-14 dagen. 

Hoe lang duurt het voordat je last krijgt van de corona symptomen?

Het kan 2 tot wel 14 dagen duren voordat je symptomen krijgt na besmetting. Je kunt andere mensen besmetten ook heb je nog geen symptomen.

Hoe lang overleeft het coronavirus buiten het lichaam?

Dat hangt af aan het materiaal waarop het virus zich bevindt. Het coronavirus overleeft tot 3 uur in druppeltjes in de lucht. Op bepaalde oppervlakken, zoals plastic en roestvrij staal, overleeft het zelfs tot 72 uur. Maar of het dan besmettingen kan veroorzaken is niet bekend. 

Wanneer moet ik in quarantaine?

Je moet in quarantaine wanneer je de volgende (lichte) klachten ervaart: Koorts of een koortsachtig gevoel, hoesten zonder slijm, slijm ophoesten, moeheid en moeilijk of snel ademhalen. Je mag pas uit quarantaine als je 24 uur geen klachten meer hebt. 

Mijn huisgenoot heeft verkoudheidsklachten, moet ik in quarantaine?

Als je huisgenoot verkoudheidsklachten vertoont hoef je niet thuis te blijven. Mocht je klachten ontwikkelen, blijf dan thuis totdat je 24 uur geen klachten meer vertoond. 

Mijn huisgenoot vertoont lichte symptomen van het coronavirus, moet ik in quarantaine?

Als je huisgenoot lichte klachten van het coronavirus heeft blijf je thuis totdat het gehele huishouden 24 uur lang geen klachten heeft. 

Mijn huisgenoot is positief getest op corona, moet ik in quarantaine?

Blijf minimaal 14 dagen thuis. Als je na deze 14 dagen geen klachten meer hebt mag je weer naar buiten. 

Heb ik meer risico op corona met diabetes type 2?

Nee, als diabetes type 2 patiënt loop je evenveel risico op besmetting als een persoon zonder diabetes type 2. Wel is de kans op ernstige gevolgen als je het virus eenmaal oploopt groter voor diabetes type 2 patiënten. Met name als zij  een verzwakte gezondheid hebben door bestaande diabetescomplicaties, zoals hart- en vaatziekten.

Heb ik meer risico op corona als roker?

Nee,  rokers lopen niet meer risico besmet te raken met het virus. Wel worden zij harder getroffen als zij eenmaal besmet raken: Ze zullen gemiddeld langere tijd ziek blijven en zijn kwetsbaarder voor ernstige klachten.

Zijn kinderen gevoeliger voor het coronavirus?

Kinderen hebben veel minder en mildere klachten dan volwassenen en worden minder vaak opgenomen in het ziekenhuis. Zij verspreiden het virus ook minder snel dan volwassenen.

Kan aanpassing in mijn leefstijl de kans op corona verkleinen?

Een betere leefstijl leidt tot een beter immuunsysteem. Dit zorgt voor een kleinere kans op ernstige gevolgen als je het virus oploopt. Klik voor de leefstijladviezen op de site van het RIVM. 

Over de test

Welke soorten tests zijn er beschikbaar?

Er zijn twee type tests beschikbaar: De COVID-19 PCR-test: Hiermee wordt getest op de aanwezigheid van het COVID-19 virus en de COVID-19 antistoffentest: Hiermee wordt de immuniteit voor het COVID-19 virus getest, in andere woorden of je het virus ooit bij je hebt gedragen. 

Hoe werkt een corona test?

De COVID-19 PCR test wordt afgenomen door een keel- en neusuitstrijkje. Er wordt met een wattenstaafje wat keel- en neusslijm afgenomen en opgestuurd naar een laboratorium. Hier wordt de aanwezigheid van genetisch materiaal van het COVID-19 virus onderzocht. 

 

Bij de COVID-19 antistoffen test wordt bloed afgenomen tijdens een medisch consult en dit wordt opgestuurd naar het laboratorium. Daar worden de antistoffen voor het COVID-19 virus in het bloed gemeten.

Hoe lang duurt het tot de testuitslag bekend is?

Dat verschilt per test aanbieder. Bij ons testafname centrum is de uitslag binnen 24 uur beschikbaar. Er is ook een mogelijkheid tot snelservice. De uitslag is dan binnen 10-12 uur bekend. 

Wanneer kan ik een coronatest doen?

U mag zelf beslissen of u een corona test wilt afnemen. Voorheen was de test alleen voor medewerkers uit zorginstellingen, mensen in vitale beroepen en kwetsbare groepen maar door het grote volume aan tests dat nu uitgevoerd kan worden kunnen particulieren ook deelnemen. 

Wat kost een corona test?

De COVID-19 tests zitten in het verzekerde pakket. De kosten worden volledig vergoed door de zorgverzekering, mits het eigen risico nog niet volledig volgelopen is. De COVID-19 test kost € 85,00 en de COVID-19 antistoffen test kost € 29,50. Zonder doorverwijzing van de van de huisarts kost de test € 97.50 en de antistoffentest € 39,00. 

Hoelang duurt een corona test?

Zowel de COVID-19 PCR test (mond- en keeluitstrijkje) en de COVID-19 antistoffentest (bloedafname) duren slechts enkele minuten. 

Hoe meld ik mij aan voor een coronatest?

Je kan je aanmelden voor de afname van een corona test via https://www.hethuisartslab.com/

Is de corona test pijnlijk?

Bij testafname wordt er een wattenstaafje in de mond- en neusholte geplaatst. Dit wordt door sommige testafnemers als onaangenaam ervaren. 

Waar kan ik de coronatest laten afnemen?

De corona test is af te nemen bij ons testpunt in Badhoevedorp. 

Is de corona test betrouwbaar?

Zowel de PCR COVID-19 test als de COVID-19 antistoffentest zijn gevalideerd door het RIVM.

Moet ik me laten testen als ik hoest?

Als particulier mag je zelf beslissen of je je laat testen. 

Wordt de corona test door de verzekeraar vergoed?

Ja, de coronatests worden vergoed door de verzekeraar, mits het eigen risico nog niet volledig volgelopen is en je verwezen bent door de huisarts.

Beleid en samenleving

Is er een vaccin voor corona?

Op dit moment is er geen vaccin beschikbaar voor het coronavirus. 

Hoeveel procent van de besmette personen overleeft het coronavirus?

96-98% van de besmette personen overleeft het virus. Gemiddeld 2-4% overlijdt er aan. Echter het percentage hangt af van veel factoren en is zeer verschillend per leeftijdsgroep. Bij de oudere leeftijdsgroepen ligt het overlijdenscijfer beduidend hoger. 

Hoeveel besmettingen zijn er in Nederland?

In Nederland zijn er op dit moment (mei/juni 2020) ongeveer 50.000 besmettingen. 

Is het verplicht om een mondkapje te dragen?

Nee, het is niet verplicht om een mondkapje te dragen. Behalve in het openbaar vervoer, daar is het dragen van een mondkapje vanaf 1 juni wel verplicht. 

Wanneer gaan de grenzen weer open?

De regels omtrent internationaal reizen verschillen per land. Kijk op www.nederlandwereldwijd.nl voor de actuele informatie.   

Is de corona-app verplicht?

Nee, de corona-app van de overheid is niet verplicht om te downloaden. 

Wanneer stopt de verspreiding van het coronavirus? 

Het is op dit moment nog onzeker wanneer het virus zal verdwijnen.

Corona en werk

Wanneer moet ik thuisblijven van mijn werk?

Als je last hebt van verkoudheidsklachten, dan blijf je thuis. Ook als een huisgenoot koorts krijgt blijf je thuis. Je gaat pas weer aan het werk als iedere huisgenoot 24 uur geen klachten meer heeft.

Mag ik als werkgever een medewerker naar huis sturen?

Ja, je mag een medewerker (tijdelijk) weren van de werkplek en indien mogelijk thuis laten werken. Dit doe je bij personen die: 

  • Milde luchtwegklachten (neusverkouden, hoesten, keelpijn) en/of koorts hebben.
  • Nauw contact hebben gehad met een persoon met klachten als hierboven
  • De afgelopen twee weken zijn teruggekeerd uit het buitenland 

Wat wordt verstaan onder ‘nauw contact’?

Onder nauw contact wordt verstaan:

  1. Vijftien minuten binnen twee meter vaneen zieke geweest
  2. Het delen van een ruimte met een zieke
  3. Fysieke aanraking met een zieke (handcontact)

Wat doe ik als mijn medewerker besmet is met het coronavirus?

Wanneer besmetting met het virus is aangetoond dan wordt het volgende geadviseerd:

  • Vraag advies aan de GGD en informeer eventueel de arbodienst
  • Als het mogelijk is, houd dan een logboek bij van mensen met wie de besmette persoon nauw contact heeft gehad, let wel op de privacy.
  • Wanneer er sprake is geweest van contact met de besmette persoon, weer deze mensen dan voor 14 dagen van de werkvloer. Ook hier is zorgvuldigheid met privacy van alle personen geboden.
  • Informeer de medewerkers dat zij alert moeten zijn op klachten aan de luchtwegen en informeer hen over de maatregelen die jij als werkgever hebt genomen, uiteraard ook hier weer met respect voor de privacy van alle betrokkenen.

Welke aanpak hanteer ik voor de groep medewerkers met een kwetsbare gezondheid?

De zogenaamde ‘kwetsbare werknemers’ (volgens RIVM definitie) hebben een hoger risico op een ernstig beloop van de ziekte wanneer zij besmet raken met het virus.


Dit betekent ernstigere complicaties en een langere hersteltijd, of zelfs kans op overlijden.


Deze medewerkers moeten extra beschermd worden en krijgen het dringende advies om grote groepen niet op te zoeken en niet te reizen met het openbaar vervoer.


Onder deze groep vallen in ieder geval (chronisch) zieke medewerkers en zwangere medewerkers. De medewerker hoeft geen medische informatie met je te delen, want dit is vertrouwelijke informatie.


Laat de inschatting indien nodig over aan de bedrijfsarts. Die kan adviseren over de maatregelen en de omgang met kwetsbare medewerkers.

Als een medewerker thuis werkt, moet ik dan als werkgever een thuiswerkovereenkomst opstellen?

Nee dit is niet nodig. Houd er wel rekening mee dat het thuiswerken onder de zorgplicht van de werkgever valt en dat werkruimten zodanig ingericht zijn dat medewerkers klachtenvrij kunnen werken.

Wat moet ik als werkgever faciliteren om medewerkers thuis te kunnen laten werken?

Volgens de wet heeft de werkgever zorgplicht om zijn medewerkers gezond en veilig te laten werken. Hier valt ook een goede werkplek onder en dan maakt het niet uit wáár die werkplek is.


 Het is aan te raden om de medewerkers goede instructies te geven over het goed inrichten van hun (thuis) werkplek. 

De arbodienst kan hierin adviseren. De overheid adviseert: ‘thuiswerken waar het kan’, kijk in redelijkheid en billijkheid naar de mogelijkheden. Maak goede afspraken met de medewerkers over werktijden en over het gebruik van bedrijfsmiddelen. 

Hoe zorg ik ervoor dat mijn medewerkers thuis betrokken blijven bij het bedrijf?

Het is goed om je als werkgever te realiseren dat veel van je medewerkers hun energie halen uit samenwerking en gezelligheid op de werkplek. Wanneer deze zaken wegvallen heeft dit impact op je medewerkers. Houd daarom regelmatig contact met je medewerkers. Maak gebruik van de beschikbare communicatie middelen om verbonden te blijven met elkaar. 

Lopen medewerkers niet de kantjes eraf als zij thuiswerken?

Veel werkgevers denken dit. Vooral omdat men denkt dat controle door de leidinggevende te allen tijde noodzakelijk is. Meestal is het tegendeel het geval. Door de fysieke afwezigheid op het werk krijgt de medewerker meer vrijheid om zijn of haar eigen tijd in te delen.


In de praktijk blijkt dat medewerkers dan eerder méér uren werken dan gebruikelijk dan minder. Ook hier is het belangrijk om duidelijke kaders met de medewerker af te spreken om de werk-privé balans niet teveel te verstoren. 

Welke maatregelen kan ik nemen in het kader van preventie?

Breng vooral hygiëne onder de aandacht: 

  • Help je medewerkers te herinneren aan de maatregelen en hang mededelingen op bij de ingang en ruimtes waar medewerkers regelmatig heen gaan (toiletten, bedrijfsrestaurant, etc.)
  • Raak je ogen, mond en neus zo min mogelijk aan
  • Nies en hoest in je elleboog
  • Gebruik papieren zakdoekjes en gooi die na eenmalig gebruik direct weg.
  • Zorg voor middelen voor een goede handhygiëne
  • Was regelmatig je handen met water en zeep en droog ze af met een papieren handdoekje
  • Op de RIVM site vind je een instructie hoe je je handen het beste kan wassen
  • Was  servies en bestek af met water en zeep, bij voorkeur in vaatwasser op hoge temperatuur.
  • Zorg voor een goede luchtkwaliteit in de werkruimten, ventileer en zorg voor onderhoud aan de airco en het systeem dat de klimaat beheerst. 

Zijn er naast hygiëne nog andere maatregelen nodig?

Ja, de maatregelen beperken zich niet tot hygiëne alleen. Denk hier aan de maatregelen die met ‘social distancing’ te maken hebben: 

  • Voorkom aanraking, geen handen schudden
  • Medewerkers moeten onderling een afstand van minimaal anderhalve meter bewaren, de werkgever dient dit te faciliteren
  • Bijeenkomsten moeten beperkt worden in tijd, frequentie en aantal deelnemers
  • Doe je werk in verschillende ruimten in het pand
  • Wanneer dit mogelijk is pas dan de openings-, werk- en pauzetijden aan (spreid deze zo veel mogelijk)
  • Zorg voor een minimum aan reisbewegingen
  • Stimuleer traplopen en vermijdt drukte in de lift (maximaal 2 personen)
  • Werk online en gebruik de hulpmiddelen die hiervoor beschikbaar zijn (ZOOM, Skype, Microsoft teams etc.)

Mijn medewerker is besmet met het coronavirus, maar heeft geen klachten. Hij is nog in staat om te werken. Mag ik hem ziekmelden?

Nee, dat mag niet. Maar de medewerker moet wel thuisblijven volgens de maatregelen van de overheid.


Wanneer thuiswerken niet mogelijk is zoek je met de medewerker naar een oplossing. Als die oplossing er niet is kent de wet als uitgangspunt dat er wel recht is op loon als er geen arbeid wordt verricht, tenzij het niet verrichten van arbeid voor rekening van de medewerker moet komen.


In dit voorbeeld komt het niet verrichten van arbeid niet door de schuld van de medewerker. 

Mijn medewerker is besmet met het coronavirus,  heeft gezondheidsklachten en kan niet aan het werk. Mag ik hem ziekmelden?

Ja, in dit geval mag dat wel. Al is het uiteraard wel zo dat de bedrijfsarts uiteindelijk vaststelt of een medewerker arbeidsongeschikt is.

Mijn medewerker zit verplicht in quarantaine, maar is verder gezond. Mag ik hem ziekmelden?

Nee, quarantaine is geen reden voor een ziekmelding. De medewerker is in staat om zijn werkzaamheden te verrichten en zou thuis kunnen werken. Wanneer dit niet mogelijk is dan is hier sprake van recht op loon terwijl er geen arbeid wordt verricht. Het niet verrichten van arbeid komt niet door de schuld van de medewerker. 

Mijn medewerker kan thuis zijn werkzaamheden niet verrichten, maar wil toch thuisblijven omdat hij angst heeft het virus op te lopen. Mag ik hem ziekmelden?

Nee, dit mag niet. Wanneer de werksituatie veilig is dan is thuisblijven zonder klachten geen optie. Wij adviseren de werkgever de genomen maatregelen te bespreken met de medewerker. Wanneer dit de zorgen niet wegneemt dan zou er sprake kunnen zijn van werkweigering. 

Mijn bedrijf is dicht als gevolg van de overheidsmaatregelen rond corona. Mijn medewerkers zitten thuis en nu is er één ziek geworden. Meld ik hem ziek?

Ja, dit mag. Al is ik ook hier het oordeel van de bedrijfsarts leidend of er sprake is van arbeidsongeschiktheid

De partner of kinderen van mijn medewerker zijn ziek en moeten door de medewerker verzorgd worden, mag ik hem ziekmelden?

Nee, dit mag niet. Hier zijn andere voorzieningen voor. Te denken valt aan kortdurend zorgverlof waar iedere medewerker maximaal twee weken per jaar recht op heeft

Wat doe ik als mijn medewerker geen opvang voor zijn kinderen heeft?

Dit is een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor werkgever en medewerker. Zij moeten samen een oplossing vinden. De medewerker moet zijn best doen om de opvang te regelen. Hier zou hij 1 à 2 dagen calamiteitenverlof voor op kunnen nemen.


Wanneer het niet lukt, dan dient de medewerker gebruik te maken van andere verlof mogelijkheden (eventueel onbetaald).

Wat doe ik als mijn medewerkers in staat zijn om te werken, maar ik geen werk voor hen heb?

Afhankelijk van het arbeidscontract ben je dan verplicht om het loon door te betalen. Bij omzetverlies kan wellicht een beroep gedaan worden op Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud (NOW).


Kijk voor informatie op de site van de Rijksoverheid of het UWV.

Als mijn medewerker zich ziek meldt, mag ik hem dan vragen of hij corona heeft?

Nee dat mag niet. Je mag een medewerker nooit naar zijn ziekte of aandoening vragen. Als is de kans vaak groot dat de medewerker het uit zichzelf vertelt. Maar ook in dat geval mag het niet vastgelegd worden.

Wanneer een medewerker besmet is met het coronavirus, mag ik dat dan aan zijn collega’s vertellen?

Nee, dat mag je niet. Uit hoofde van de privacywetgeving is dit niet toegestaan. Je mag nooit informatie over de gezondheid van een medewerker delen met andere medewerkers.


Het is zelfs zo dat wanneer de betreffende medewerker daar toestemming voor gegeven heeft, je nog steeds niets mag delen met de collega’s. De privacywet laat daar geen ruimte voor. 

Mag ik medewerkers verplichten vakantiedagen op te nemen?

Nee, je kan het ze wel vragen, maar verplichten is geen optie.

Als ik minder of geen werk heb, mag ik dan het arbeidscontract met mijn medewerkers aanpassen?

Juridisch is het niet toegestaan om zonder toestemming van de medewerker het arbeidscontract aan te passen. Je kan instemming met aanpassingen bespreken met de betreffende medewerker, maar afdwingen is niet aan de orde.

Kan ik een vakantieverzoek weigeren in deze periode van beperkingen?

Het opnemen van vakantiedagen kan om zwaarwegende bedrijfsbelangen in een bepaalde periode geweigerd worden. Het hangt af van concrete omstandigheden of dit in een periode van beperkingen door de coronacrisis mogelijk is. 

Corona en re-integratie

Heeft de coronacrisis invloed op het re-integratie proces van een medewerker?

Helaas heeft de coronacrisis ook invloed op het re-integratieproces. Welke? Dat kan je lezen aan de hand van de volgende vragen en antwoorden. Ook in het addendum op de werkwijzer Poortwachter op de site van het UWV is informatie beschikbaar. 

Waar vind ik informatie over corona met betrekking tot re-integratie?

Deze informatie is te vinden in het addendum versie 3 op de Werkwijzer Poortwachter, beschikbaar op de site van het UWV.

Loop ik als werkgever minder risico op een loonsanctie als gevolg van de coronacrisis?

Nee, de regel blijft dat wanneer de werkgever zijn verplichtingen uit hoofde van de wet verbetering poortwachter niet nakomt, het UWV een loondoorbetalingsverplichting van een jaar kan opleggen.


Het uitgangspunt blijft ook dat de beoordeling van het re-integratieverslag binnen de grenzen van redelijkheid plaatsvindt. Wanneer er, door de coronacrisis, situaties ontstaan die over die grenzen heen dreigen te gaan dan wordt er nog steeds gekeken of er voldoende inspanning is gedaan om te voldoen aan de poortwachterverplichtingen.


Wanneer je wilt dat er rekening wordt gehouden met de belemmerende omstandigheden, dan moet je de aangepaste aanpak kunnen aantonen.

Wat moet ik doen als de medewerker besmet is met het coronavirus en zijn belastbaarheid veranderd is?


Wanneer de besmetting de belastbaarheid van de medewerker heeft veranderd, dan moet de probleemanalyse aangepast worden. 

Wat doe ik als de re-integratie inspanningen niet kunnen plaatsvinden als gevolg van de coronacrisis?

Wanneer de te ondernemen re-integratie inspanningen niet   (of niet tijdig) kunnen doorgaan als gevolg van de coronacrisis, dan dient het plan van aanpak aangepast te worden.

Mijn bedrijf was dicht als gevolg van de overheidsmaatregelen, hoe voldoe ik dan aan mijn poortwachterverplichtingen?

De veranderde situatie binnen je bedrijf als gevolg van de coronacrisis en de invloed ervan op het re-integratieproces dient omschreven te worden en dit leg je ter beoordeling voor aan de arbeidsdeskundige, die vaststelt of het een plausibel verhaal is.

Wat moet ik doen als het re-integratieverslag niet compleet is als gevolg van de coronacrisis? 

Alles draait om aantoonbaarheid. Wanneer documenten ontbreken, of niet volledig zijn ingevuld en er is een relatie met corona, dan dient dit uitgelegd te worden in de stukken, of in een begeleidende brief. Hierna zal terugkoppeling gegeven worden of de uitleg acceptabel is.

Wat te doen als ik het re-integratieverslag niet compleet kan maken als gevolg van de coronacrisis?

De termijn tot completering is 5 werkdagen. Wanneer deze door corona omstandigheden overschreden dreigt te worden, kan op enige coulance worden gerekend, zolang de tijdigheid Re-integratieverslag en/of WIA dit toelaat. 

Krijg ik meer tijd omdat ik de medewerker bepaalde stukken niet kan laten tekenen?

Nee, hier wordt geen uitstel voor gegeven. Fysieke handtekeningen zijn niet nodig. De medewerker kan in de daarvoor bestemde documenten zijn visie op de re-integratie verwoorden. 

Krijg ik uitstel omdat ik het re-integratie verslag niet kan completeren met fysieke documenten?

Nee, alle informatie kan ook elektronisch uitgewisseld worden, dus geen reden tot uitstel. 

Mijn bedrijf is dicht, als gevolg van de coronacrisis, kan ik nu al mijn activiteiten opschorten tot we weer open gaan?

Nee, dit kan niet, er wordt van de werkgever verwacht dat hij al zijn administratieve handelingen gewoon uitvoert. 

Kan een re-integratieverslag wel beoordeeld worden in deze tijden van corona?

Ja, dit gaat gewoon door. Er wordt beoordeeld op basis van de gegevens van de bedrijfsarts. Het overleg tussen arbeidsdeskundige en verzekeringsarts vindt ook nog steeds plaats.

Hoe moet ik handelen wanneer de medewerker re-integreert in het eigen werk, maar dit niet door kan gaan in verband met bedrijfssluiting als gevolg van corona?

Het UWV verwacht van je dat je een toezegging doet aan de medewerker na de bedrijfssluiting plaatsing in passend werk mogelijk is, zoals vóór de bedrijfssluiting afgesproken.

Wat wordt verstaan onder beoordelen van deugdelijke grond?

Wanneer de arbeidsdeskundige vindt dat de geleverde re-integratie inspanningen onvoldoende zijn dan gaat hij na of hier deugdelijke grond voor was. Met andere woorden zijn er geldige redenen waarom men niet aan de verplichtingen kon voldoen.

Wat zijn voorbeelden van deugdelijke grond?

Voorbeelden van situaties die mogelijk een deugdelijke grond kunnen opleveren:

  • Een inadequaat deskundigenoordeel van het UWV
  • Geen ontslag andere medewerker, er kan niet van een werkgever verlangd worden dat hij een medewerker ontslaat om plek te maken voor de re-integrerende medewerker. 
  • Onevenredige belasting van andere medewerkers. De herschikking van taken ten behoeve van de re-integrerende medewerker mag er niet toe leiden dat de overige medewerkers onevenredig zwaar worden belast.

Wat zijn voorbeelden van niet deugdelijke grond?

Voorbeelden van niet deugdelijke grond zijn:

  1. Te hoge kosten van re-integratie activiteiten
  2. Niet verzekerd zijn voor re-integratiekosten of geen vergoeding krijgen van verzekeraar voor re-integratiekosten
  3. Geen geschikt (of geschikt te maken) werk in het eigen bedrijf
  4. Inadequaat oordeel van de bedrijfsarts, arbodienst, re-integratiebedrijf, of andere dienstverlener ingeschakeld door de werkgever.
  5. Het volgen van medisch advies, geen re-integratie activiteiten na een (onterecht) re-integratie blokkerend advies.
  6. Schoolvakanties, bouwvakvakanties, bedrijfssluiting i.v.m. vakantie. Re-integratie activiteiten worden niet beperkt door vakanties en lopen altijd door.
  7. De werkplek is aan een ander vergeven
  8. Inkrimping van het bedrijf, hoe lastig ook, de werkgever zal ook in dit geval moeten zoeken naar re-integratiemogelijkheden. Een zieke medewerker mag niet meer nadeel hebben van de inkrimping, dan wanneer hij niet ziek was geweest. 
  9. Arbeidsconflict, men verwacht dat een arbeidsconflict opgelost wordt, het geldt niet als deugdelijke grond voor het niet nakomen van re-integratieverplichtingen.
  10. Onwil van de medewerker, dit is weliswaar de verantwoordelijkheid van de medewerker, maar de werkgever mag dit niet als deugdelijke grond zien. Wél kan hij andere maatregelen treffen zoals het opschorten van het loon, of ontslag. 
  11. Klachtcontingent in plaats van tijd- en/of procescontingent behandeling, de tijd en het proces zijn leidend in dit traject, niet de klacht. De keuze voor een meer geleidelijke aanpak gebaseerd op (gezondheids-) klachten van de medewerker is niet toegestaan. Dit kan alleen besproken worden met de arbeidsdeskundige die dit opneemt met de verzekeringsarts.

Zijn er veranderingen in de deugdelijke grond als gevolg van de coronacrisis?

In principe zijn er geen veranderingen, er kunnen wel nieuw situaties worden benoemd die mogelijk een deugdelijke grond kunnen opleveren. 

Zoals:

  • Verplichte bedrijfssluiting in verband met corona, dit kan ertoe leiden dat afspraken worden uitgesteld
  • Geen uitvoering kunnen geven aan onderdelen van een traject spoor 2 in verband met corona. Bij voorbeeld bij proefplaatsingen, vrijwilligerswerk, opdoen werkritme. Of niet voldoende digitale vaardigheden hebben om werkzaamheden op afstand te verrichten. Voor deze onderdelen kan tijdelijke opschorting aangevraagd worden, wellicht moet hier ook het plan bijgesteld worden.
  • Het niet kunnen uitvoeren van werkzaamheden, omdat de werkzaamheden bij de werkgever volledig zijn weggevallen. Of het niet meer kunnen realiseren van voldoende ondersteuning op de werkplek als gevolg van de coronamaatregelen. 

Is er ook sprake van deugdelijke grond wanneer er geen mogelijkheden zijn om onderzoek naar spoor 1 te doen?

Nee, dit wordt niet beschouwd als deugdelijke grond, deze onderzoeken kunnen ondanks de coronacrisis gewoon gedaan worden. 

Het spoor 2 traject loopt vertraging op, is dit een deugdelijke grond?

Nee, dit traject kan gewoon doorlopen, ook re-integratiebureaus worden geacht hun werkzaamheden op afstand te kunnen uitvoeren.

Het niet beschikbaar hebben van een voldoende beschermde werkplek voor je medewerker, deugdelijke grond?

Nee, geen deugdelijke grond om niet te voldoen aan je poortwachterverplichtingen. Er mag van een werkgever verwacht worden dat hij de werkplek van de medewerker inricht volgens de RIVM-richtlijnen, zodat de medewerker beschermd zijn werk kan doen. 

Wanneer ik als werkgever in financiële nood kom door de coronacrisis, wordt dit dan beschouwd als deugdelijke grond om niet aan mijn poortwachterverplichtingen te voldoen?

Nee, dit wordt niet als deugdelijke grond beschouwd. Er kan door werkgevers compensatie aangevraagd worden op grond van een aantal overheidsregelingen. 

Wanneer ik mijn bedrijf moet sluiten, kan ik geen passende plek aan de medewerker bieden, wat nu?

In dit geval dient een toezegging gedaan te worden aan de medewerker dat hij na heropening alsnog geplaatst zal worden. 

Moet ik tekortkomingen repareren tijdens de coronacrisis? 

Wanneer er geen bevredigend resultaat is bereikt en de re-integratie inspanningen waren onvoldoende zonder dat daar een deugdelijke grond voor was, krijgt de werkgever een loonsanctie opgelegd.


Dit betekent een loondoorbetalingsverplichting van maximaal 52 weken (of bij de eigen risicodrager Ziektewet een doorbetalingsverplichting van de Ziektewet-uitkering).


Tijdens deze 52 weken wordt van de werkgever verwacht dat hij de geconstateerde terkortkomingen worden gerepareerd. Als deze reparaties gedaan (en goedgekeurd) zijn dan kan een bekortingsverzoek ingediend worden. De coronacrisis en de maatregelen die daaruit voortvloeien worden niet geaccepteerd als reden om hier niet aan te voldoen. 

Ik moet tekortkomingen repareren, maar mijn bedrijf is gesloten, ik kan de medewerker dus niet plaatsen, wat nu?

In dit geval wordt de werkgever geacht een toezegging te doen over structurele herplaatsing na heropening van het bedrijf. 

Om een loondoorbetalingsverplichting te bekorten moet ik een spoor 2 traject opstarten, kan dit opgeschort worden als gevolg van de coronacrisis.

Nee, dit kan niet. Het spoor 2 traject kan opgestart en eventueel afgerond worden. Mogelijk zal de begeleiding op een andere manier moeten worden uitgevoerd dan gebruikelijk.

Kunnen de overheidsmaatregelen invloed hebben op het plan van aanpak in het re-integratie traject?

In de tijden van corona worden er door de regering steeds wisselende maatregelen genomen en deze kunnen van invloed zijn op de te zetten stappen in het re-integratietraject.


Wellicht moeten ingezette activiteiten in spoor 1 en spoor 2 heroverwogen worden. Indien nodig moet het plan van aanpak worden aangepast. Het kan gebeuren dat een functie die eerst niet passend leek dat nu wel is, omdat werk vanuit huis mogelijk is. 

Door de veranderde economisch situatie zijn er ook veranderingen op de arbeidsmarkt, wat betekent dit voor een spoor 2 traject?

De veranderde arbeidsmarkt is een gegeven en dit zorgt voor een sterk gewijzigde situatie. Situaties als deze dwingen een heroverweging van het einddoel (zoekprofiel) af. Mogelijk moeten er andere activiteiten ingezet worden om de kans op werk te vergroten.

Wanneer je als werkgever in de financiële problemen bent gekomen door corona, kan ik dan een bekortingsverzoek indienen?

Het UWV adviseert om dit te doen wanneer een werkgever laat weten een probleem te ervaren met herstel van tekortkomingen tijdens de periode van de loondoorbetalingsverlplichting.

Zijn er andere voorwaarden verbonden aan het bekortingsverzoek wat je indient wanneer je financiële problemen hebt tijdens de coronacrisis?

Weliswaar wordt het indienen van een bekortingsverzoek geadviseerd, maar dit kan pas nadat goed gemotiveerd is waarom en gedurende welke periode het re-integratietraject gestagneerd is. Bij de beoordeling worden dezelfde richtlijnen in acht genomen als buiten de coronatijd.

Is er een instantie die de redelijkheid toetst van de verlengde loondoorbetalingsverplichting?

Ja die is er en dat is de Landelijke Loonsanctie Commissie (LLC). Voordat de loondoorbetalingsverplichting wordt opgelegd wordt deze eerst voorgelegd aan deze commissie voor een bindend advies. De LLC toetst of de verplichting past binnen de grenzen van de redelijkheid. De veranderde omstandigheden rond corona worden ook in deze toets meegenomen. 

De toets door de LLC wat houdt die in?

De LLC toetst of een loondoorbetalingsverplichting dus past binnen de grenzen van de redelijkheid en zij toetsen of de verplichting voldoende beargumenteerd is en of er is voldaan aan de verplichte procedures als hoor en wederhoor.

Kan ik er vanuit gaan dat het bij de nu genomen maatregelen blijft?

Nee daar kan je niet vanuit gaan, de overheid heeft nu een aantal maatregelen genomen, maar dit aantal kan nog verder uitgebreid worden. Het advies is om de berichtgeving rond dit onderwerp nauwlettend in de gaten te houden.

Hoe organiseert het UWV de zogenaamde deskundigenoordelen tijdens de coronacrisis?

De aanvragen van deskundigenoordelen zullen zoveel mogelijk op afstand door het UWV worden behandeld.

Wat te doen als een medewerker niet in staat is om een fysiek spreekuur te bezoeken bij een verzekeringsarts als gevolg van de coronacrisis?

Dit zal de werkgever bij een beoordeling van het Re-integratieverslag niet worden verweten, maar het ontslaat de werkgever en werknemer niet van de verplichting om andere wegen te zoeken om de re-integratie zoveel mogelijk voort te zetten.